Ορχίτιδα & Επιδιδυμίτιδα
Εισαγωγή
Η επιδιδυμίτιδα και η ορχίτιδα αποτελούν φλεγμονώδεις παθήσεις της επιδιδυμίδας και των όρχεων αντίστοιχα, που μπορεί να προκαλέσουν έντονη ενόχληση και ανησυχία στον ασθενή. Πολλές φορές είναι δύσκολο να διακρίνουμε σε ποιο όργανο από τα δύο είναι η φλεγμονή ή μπορεί και να συνυπάρχουν και να έχουμε τη λεγόμενη ορχεοεπιδιδυμίτιδα.
Τι Είναι η Ορχίτιδα;
Η ορχίτιδα είναι η ύπαρξη φλεγμονής στον όρχι, η οποία μπορεί να οφείλεται σε μικροβιακή ή, σπανιότερα, ιογενή λοίμωξη. Σε ορισμένες περιπτώσεις εμφανίζεται ως επιπλοκή άλλων λοιμώξεων, όπως η παρωτίτιδα.
Τι Είναι η Επιδιδυμίτιδα;
Η επιδιδυμίτιδα είναι η φλεγμονή της επιδιδυμίδας, δηλαδή της δομής που βρίσκεται πίσω από τον όρχι και συμμετέχει στην αποθήκευση, ωρίμανση και μεταφορά του σπέρματος. Πρόκειται για τη συχνότερη αιτία πόνου στο όσχεο σε ενήλικες άνδρες.
Αίτια
Η ορχίτιδα και η επιδιδυμίτιδα οφείλονται κυρίως σε μικρόβια, τα οποία εισέρχονται μέσω της ουρήθρας και φτάνουν έως τον όρχι και την επιδιδυμίδα. Το συνηθέστερο μικρόβιο είναι το κολοβακτηρίδιο. Σε νεαρούς άνδρες με έντονη σεξουαλική ζωή μπορεί να είναι τα χλαμύδια, το ουρεόπλασμα, το μυκόπλασμα και ο γονόκοκκος. Σπανιότερα, η φλεγμονή μπορεί να οφείλεται σε μη λοιμώδη αίτια, όπως μια ανοσολογική ή αυτοάνοση αντίδραση.
Παράγοντες Κινδύνου
Οι παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα εμφάνισης ορχίτιδας ή επιδιδυμίτιδας είναι οι εξής:
- Λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος
- Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα όπως χλαμύδια και γονόκοκκος
- Έντονη ή μη προστατευμένη σεξουαλική δραστηριότητα
- Καθετηριασμός ή επεμβάσεις στο ουροποιητικό
- Καλοήθης υπερπλασία προστάτη
- Δυσκολία στην ούρηση
- Καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος
- Παρατεταμένη κατακράτηση ούρων (χρόνια επίσχεση)
- Λήψη φαρμάκων της κατηγορίας SGLT2 inhibitors (π.χ. Dapaglut, Forxiga, Jardiance)
Συμπτώματα
Τα συμπτώματα της ορχίτιδας και της επιδιδυμίτιδας είναι τα παρακάτω:
- Έντονος πόνος
- Οίδημα του όρχεως
- Πυρετός με ρίγος
- Συχνοουρία
Διάγνωση
Η διάγνωση της ορχεοεπιδιδυμίτιδας γίνεται με την κλινική εξέταση και το υπερηχογράφημα τρίπλεξ του οσχέου.
Οπωσδήποτε πρέπει να αποκλειστεί η συστροφή του όρχεως και ο καρκίνος του όρχεως, διότι πολλές φορές παρουσιάζονται με τα ίδια συμπτώματα.
Σε περίπτωση που η διάγνωση δεν είναι σαφής με τα μέσα τα οποία διαθέτουμε, προχωρούμε σε χειρουργική διερεύνηση του οσχέου έτσι ώστε να αποκλειστεί η συστροφή του όρχεως και να αποφευχθεί η νέκρωσή του.
Θεραπεία
Για τη θεραπεία της ορχίτιδας και επιδιδυμίτιδας συνιστάται η χορήγηση αντιβιοτικών και παυσίπονων για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Ο πυρετός και ο πόνος συνήθως υποχωρούν σε 2-3 μέρες, αλλά το πρήξιμο και η σκληρία στην περιοχή μπορεί να μείνει για εβδομάδες. Η αποφυγή της ορθοστασίας και τα ψυχρά επιθέματα βοηθούν στην αντιμετώπιση του πόνου.
Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στην ορχίτιδα που οφείλεται στην παρωτίτιδα (μαγουλάδες), η οποία μπορεί να προκαλέσει μόνιμη βλάβη στο σπέρμα.
Φλεγμονές στην περιοχή που δεν θεραπευτούν σωστά μπορεί να προκαλέσουν:
- Απόστημα
- Υδροκήλη
- Στειρότητα λόγω απόφραξης της επιδιδυμίδας
- Μόνιμη σκληρία
- Μόνιμο πόνο
Πρόληψη
Η πρόληψη βασίζεται, κυρίως, στη μείωση των διαφόρων παραγόντων κινδύνου. Συνιστάται, λοιπόν:
- Χρήση προφυλακτικού κατά τη σεξουαλική επαφή
- Έγκαιρη αντιμετώπιση ουρολοιμώξεων
- Καλή υγιεινή της γεννητικής περιοχής
- Τακτικός ουρολογικός έλεγχος σε άτομα με προδιαθεσικούς παράγοντες
- Αποφυγή καθυστέρησης στην ούρηση όταν υπάρχει ανάγκη
- Διακοπή λήψης φαρμάκων της κατηγορίας SGLT2 inhibitors (π.χ. Dapaglut, Forxiga, Jardiance)
Συχνές Ερωτήσεις
Πότε περνάει η επιδιδυμίτιδα;
Τα συμπτώματα συνήθως βελτιώνονται μέσα σε λίγες ημέρες από την έναρξη της θεραπείας, αλλά το οίδημα και η σκληρία μπορεί να επιμείνουν για αρκετές εβδομάδες.
Από τι προέρχεται η φλεγμονή στους όρχεις;
Στις περισσότερες περιπτώσεις οφείλεται σε μικροβιακή λοίμωξη που ανεβαίνει από το ουροποιητικό σύστημα. Σπανιότερα, μπορεί να σχετίζεται με ιογενείς λοιμώξεις ή άλλους παράγοντες.
Υπάρχει πιθανότητα επιπλοκών;
Τόσο στην περίπτωση της επιδιδυμίτιδας όσο και σε αυτή της ορχίτιδας, αν δεν αντιμετωπιστεί σωστά η φλεγμονή, είναι πιθανό να προκληθούν επιπλοκές όπως απόστημα, υδροκήλη ή προβλήματα στη γονιμότητα.
Είναι το ίδιο η “επιδιδυμίτιδα όρχεων” με την ορχεοεπιδιδυμίτιδα;
Ο όρος “επιδιδυμίτιδα όρχεων” δεν είναι ιατρικά ακριβής. Στην πράξη, χρησιμοποιείται για να περιγράψει τη φλεγμονή τόσο της επιδιδυμίδας όσο και του όρχεως, δηλαδή την ορχεοεπιδιδυμίτιδα.
Επικοινωνήστε τηλεφωνικά ή συμπληρώνοντας τη φόρμα επικοινωνίας και κλείστε ραντεβού στο ιατρείο μας στην Αθήνα. Ο Χειρουργός Ουρολόγος – Ανδρολόγος Κωνσταντίνος Πικραμένος και ο Χειρουργός Ουρολόγος – Ανδρολόγος Διονύσιος Πικραμένος βρίσκονται στη διάθεσή σας για περισσότερες πληροφορίες, την απαραίτητη διάγνωση και τον σχεδιασμό του εξατομικευμένου πλάνου θεραπείας.
Σχετικά άρθρα
Βιβλιογραφία
Οι πληροφορίες τις οποίες διαβάσατε παραπάνω, καθώς και επιπλέον στοιχεία, υπάρχουν στις ακόλουθες πηγές γνώσης στις οποίες μπορείτε να ανατρέξετε:
- Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ουρολογικής Εταιρίας για ασθενείς (Αγγλικά)
- Οδηγίες της Βρετανικής Ουρολογικής Εταιρίας για ασθενείς (Αγγλικά)
- Κατευθυντήριες Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ουρολογικής Εταιρίας για Ιατρούς (Αγγλικά)
- Medscape. Πληροφορίες για ασθενείς και Ιατρούς (Αγγλικά)
- Ελληνική Ουρολογική Εταιρία. Πληροφορίες για ασθενείς (Ελληνικά)
- Ινστιτούτο Μελέτης Ουρολογικών Παθήσεων. Πληροφορίες για ασθενείς (Ελληνικά)
