Καλοήθης Υπερπλασία Προστάτη (ΚΥΠ): Συμπτώματα

Καλοήθης Υπερπλασία Προστάτη (ΚΥΠ)

Περιήγηση

Εισαγωγή

Η καλοήθης υπερπλασία προστάτη αποτελεί μια αρκετά συχνή πάθηση στον ανδρικό πληθυσμό μετά τα 45 έτη. Τα συμπτώματα που συνοδεύουν την καλοήθη υπερτροφία του προστάτη και σχετίζονται με την ούρηση, όπως η συχνοουρία και η νυκτουρία, απασχολούν γύρω στο 50% των ανδρών μέχρι τα 60 και γύρω στο 80% των ανδρών μεγαλύτερης ηλικίας.

Καλοήθης Υπερπλασία Προστάτη Πηγή: CreativeCommons

Πολλοί άντρες, παρόλο ότι έχουν πολύ μεγάλο προστάτη, δεν αντιμετωπίζουν κανένα πρόβλημα ούρησης. Άλλοι άντρες, με σχεδόν φυσιολογικό μέγεθος προστάτη, έχουν πολλά συμπτώματα και αναγκάζονται να οδηγηθούν σε φαρμακευτική θεραπεία ή και επέμβαση. Αυτό οφείλεται στην απώλεια της ελαστικότητας του προστάτη. Ο προστάτης δεν μπορεί να χαλαρώσει και να επιτρέψει την απρόσκοπτη ούρηση.

Πηγή: European Association of Urology

Τι Είναι η Καλοήθης Υπερπλασία Προστάτη

Η καλοήθης υπερπλασία ή υπερτροφία προστάτη (ΚΥΠ) αναφέρεται στην αύξηση του μεγέθους του και είναι μια φυσιολογική διαδικασία, που δεν μπορούμε να την αποφύγουμε.

Αιτιολογία

Τα αίτια της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη δεν είναι ξεκάθαρα. Σε πολλές περιπτώσεις, φαίνεται να ακολουθεί τις αλλαγές στην ισορροπία των ορμονών που παρατηρούνται στους άνδρες με την αύξηση της ηλικίας. Συνοψίζοντας τους παράγοντες που φαίνεται να σχετίζονται άμεσα με την υπερπλασία προστάτη, ξεχωρίζουν οι εξής:

Οιστρογόνα
Ανδρογόνα (τεστοστερόνη)
Νευροδιαβιβαστές
Αλληλεπίδραση μεταξύ του επιθηλίου και των κυττάρων του στρώματος
Φλεγμονή στους ιστούς

Παράγοντες Κινδύνου

Πέρα από τους παράγοντες που αναφέραμε προηγουμένως, υπάρχουν και ορισμένοι παράγοντες κινδύνου για την περίπτωση της ΚΥΠ και αυτοί είναι οι εξής:

Φυλή – Καταγωγή: Φαίνεται πως οι Ασιάτες κινδυνεύουν λιγότερο να αναπτύξουν υπερπλασία προστάτη σε σύγκριση με τους άνδρες αφρικανικής καταγωγής και τους λευκούς, αλλά όσοι έχουν αφρικανική καταγωγή εμφανίζουν συμπτώματα σε μικρότερες ηλικίες συγκριτικά με τους άνδρες από τη λευκή φυλή.
Κληρονομικότητα – Γενετικοί παράγοντες: Άνδρες με αδελφό ή πατέρα ο οποίος αντιμετωπίζει προβλήματα με τον προστάτη έχουν αυξημένες πιθανότητες να εμφανίσουν καλοήθη υπερπλασία προστάτη, ειδικά όταν οι συγγενείς τους χρειάστηκαν θεραπεία σε ηλικία μικρότερη των 60.
Ηλικία: Η καλοήθης υπερπλασία προστάτη εμφανίζεται κατά κύριο λόγο σε άνδρες μετά τα 45, λιγότερο συχνά από τα 40 μέχρι τα 45 και σπάνια σε άνδρες κάτω των 40.
Διατροφή και παχυσαρκία: Οι παχύσαρκοι άνδρες, όσοι δεν ακολουθούν ένα υγιεινό και ισορροπημένο πρόγραμμα διατροφής και δεν γυμνάζονται τακτικά παρουσιάζουν αυξημένες πιθανότητες να εμφανίσουν καλοήθη υπερπλασία του προστάτη.
Περιβαλλοντικές συνθήκες

Καλοήθης Υπερπλασία Προστάτη Συμπτώματα

Η ΚΥΠ είναι μια κατάσταση η οποία επηρεάζει, κατά κύριο λόγο, την ούρηση προκαλώντας μια σειρά από συμπτώματα που δυσκολεύουν την καθημερινότητα, ενώ αυξάνει την πιθανότητα να εμφανιστεί στυτική δυσλειτουργία με την οποία συνυπάρχει σε πολλές περιπτώσεις. Τα συμπτώματα της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη χωρίζονται σε 2 κατηγορίες.

Τα αποφρακτικά:

Δυσκολία στην αρχή της ούρησης
Χαμηλή ροή
Διακεκομμένη ούρηση
Αίσθημα ότι δεν αδειάζει η κύστη

Και τα ερεθιστικά:

Συχνοουρία
Ούρηση τη νύκτα (νυκτουρία)
Ξαφνική και έντονη τάση για ούρηση (επιτακτικότητα)
Ακράτεια
Τσούξιμο
Πόνος

Αν δεν γίνει κάποια θεραπεία τότε ο ασθενής κινδυνεύει από:

Οξεία επίσχεση: Απότομο φράξιμο στην ούρηση που πρέπει να μπει καθετήρας
Συχνές ουρολοιμώξεις
Δημιουργία λιθίασης (πέτρες) στην κύστη
Χρόνια επίσχεση των ούρων: Η συνεχής αποτυχημένη προσπάθεια της ουροδόχου κύστης να αδειάσει τα ούρα που περιέχει, οδηγεί στην καταστροφή του μυϊκού χιτώνα της. Η κύστη παύει να λειτουργεί, το μυϊκό τοίχωμά της ατονεί και μπορεί να περιέχει μέχρι και 3 λίτρα ούρα. Είναι μία κατάσταση που υπάρχει πιθανότητα να είναι μη αναστρέψιμη και, αν αφεθεί, να οδηγήσει σε νεφρική ανεπάρκεια.

Είναι σημαντικό να σημειώσουμε πως ο καρκίνος του προστάτη δεν θεωρείται επακόλουθο της καλοήθους υπερπλασίας (ΚΥΠ). Πρόκειται για δύο παθήσεις οι οποίες δεν σχετίζονται, αλλά μπορεί να συνυπάρχουν.

Διάγνωση

Η σωστή διάγνωση της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση της πάθησης. Αυτό το καταφέρνουμε με:

Τη λήψη ιστορικού: Το ιστορικό μπορεί να φέρει στην επιφάνεια άλλες παθήσεις με τα ίδια συμπτώματα όπως στενώματα στην ουρήθρα, κάποια νευρολογική διαταραχή ή και κακοήθεια του ουροποιητικού.
Την κλινική εξέταση: Μπορεί να αναδείξει φίμωση ή ύπαρξη υπερπληρωμένης άτονης ουροδόχου κύστης που να μοιάζει με μάζα της κάτω κοιλιακής χώρας.
Τη δακτυλική εξέταση: Η δακτυλική εξέταση γίνεται από το ορθό. Μέσω αυτής μπορούμε να δούμε τη σύσταση, το σχήμα και το μέγεθος του προστάτη.
Τις εξετάσεις αίματος: Οι αιματολογικές εξετάσεις θα δείξουν τη νεφρική λειτουργία αλλά και το ειδικό προστατικό αντιγόνο (PSA), που θα αποκλείσει μία κακοήθεια στον προστάτη.
Το υπερηχογράφημα: Το υπερηχογράφημα θα μας δείξει τα νεφρά, την κατάσταση της ουροδόχου κύστεως, τον όγκο των ούρων μετά την ούρηση και το μέγεθος του προστάτη.
Την ουρομέτρηση: Πρόκειται για μια εξέταση η οποία καταγράφει τη ροή των ούρων και αποδεικνύει τη χαμηλή ροή των ούρων που αναφέρει ο ασθενής.
Τον ουροδυναμικό έλεγχο: Σπανιότερα, σε υποψία νευρολογικής βλάβης, μπορεί να απαιτηθεί πλήρης ουροδυναμικός έλεγχος.
Την κυστεοσκόπηση: Είναι πιθανό να τη συστήσουμε εάν συνυπάρχει και αιματουρία.

Θεραπεία Υπερπλασίας Προστάτη

Εάν τα συμπτώματα της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη είναι λίγα και δεν έχετε πολλές ενοχλήσεις, δεν χρειάζεται κάποια θεραπεία άμεσα αλλά μόνο συχνή παρακολούθηση.

Οι άνδρες που υποφέρουν και αναγκάζονται να αλλάξουν τρόπο ζωής για να προσαρμοστούν στις ιδιοτροπίες της ούρησής τους (αν αποφεύγει να πάει επίσκεψη σε ξένο σπίτι, στην εκκλησία, η αποφεύγει να ταξιδέψει με το λεωφορείο γιατί δεν θα βρει εύκολα τουαλέτα) πρέπει να ξεκινήσουν άμεσα θεραπεία.

Επίσης, υπάρχουν ασθενείς που επιβάλλεται να θεραπευτούν αν και νιώθουν καλά ή δεν δίνουν σημασία στα συμπτώματά τους.

Οι ασθενείς που πρέπει να λάβουν άμεσα θεραπεία είναι εκείνοι με:

Υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις
Πέτρες μέσα στην κύστη
Άτονη κύστη και χρόνια επίσχεση
Επαναλαμβανόμενα επεισόδια οξείας επίσχεσης
Συνεχή και σοβαρή αιματουρία

A) Φαρμακευτική Θεραπεία

Υπάρχουν τρία είδη φαρμάκων τα οποία βοηθούν την καλοήθη υπερτροφία του προστάτη. Απευθύνονται σε ασθενείς που βρίσκονται στα αρχικά στάδια και δεν χρειάζονται χειρουργείο. Όλοι οι ασθενείς που παίρνουν φαρμακευτική αγωγή πρέπει να επανελέγχονται κάθε έξι μήνες από ουρολόγο, με υπερηχογράφημα και μέτρηση του PSA.

α-Αδρενεργικοί Αποκλειστές
(Xatral, Omnic, Pradif, Silodyx)

Δρουν άμεσα και ανακουφίζουν από τα συμπτώματα μέσα σε μια ή δυο μέρες. Δεν κάνουν όμως θεραπεία του προβλήματος αλλά μόνο των συμπτωμάτων και ο ασθενής βλέπει βελτίωση μόνο όσο τα λαμβάνει.

Οι παρενέργειες είναι ήπιες και ελεγχόμενες. Αυτές είναι:

Ζαλάδα
Πονοκέφαλος
Πτώση της αρτηριακής πίεσης και ορθοστατική υπόταση
Μπούκωμα στη μύτη
Μείωση της ποσότητας του σπέρματος

Αν λαμβάνετε αντιυπερτασική αγωγή πρέπει πρώτα να συμβουλευτείτε καρδιολόγο, ώστε να μην γίνει συνέργεια των δύο φαρμάκων και πέσει απότομα η πίεση.

Επίσης, αν λαμβάνετε αυτή τη θεραπεία, πρέπει να το αναφέρετε στον οφθαλμίατρό σας, πριν από εγχείρηση για καταρράκτη.

Αναστολείς της 5α-αναγωγάσης
(Proscar, Avodart)

Η θεραπεία αυτή επηρεάζει τον μεταβολισμό της τεστοστερόνης, με αποτέλεσμα τη μείωση του μεγέθους του προστάτη. Δρα καλύτερα σε άντρες με μεγάλους προστάτες και περιορίζει, επίσης, την αιμορραγία που οφείλεται στον προστάτη. Πρέπει να τονιστεί ότι δεν δρα σε όλους τους άντρες αλλά και σε αυτούς που δρα το αποτέλεσμα φαίνεται μετά τους 6 μήνες.

Οι συνήθεις παρενέργειες είναι η μείωση της σεξουαλικής επιθυμίας και η γυναικομαστία. Αποτελεί, επίσης, πρόβλημα ότι μειώνει την τιμή του PSA, περίπου στο μισό. Γι’ αυτό πρέπει, πριν την έναρξη της θεραπείας, να γίνεται πάντα μέτρηση του PSA.

Τέλος, πρέπει να αναφερθεί ότι ορισμένοι αναστολείς της 5α-αναγωγάσης (φιναστερίδη) χρησιμοποιούνται και για την πρόληψη της τριχόπτωσης.

Συνδυασμένη θεραπεία

Πολλοί άντρες λαμβάνουν και τις δύο κατηγορίες μαζί έτσι ώστε να απολαμβάνουν τη μέγιστη δυνατή θεραπευτική δράση.

Φυτική Θεραπεία
(Saw Palmetto, Beta Sitosterol, Libeprosta)

Η φυτική θεραπεία είναι διαδεδομένη στην Ευρώπη, δεν έχει εγκριθεί όμως από τον Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων FDA.

Η βοτανοθεραπεία δεν έχει αποδειχθεί ότι έχει θετική δράση στα συμπτώματα της υπερτροφίας του προστάτη, ούτε έχουν επαρκώς διερευνηθεί οι επιπλοκές τους και η δράση τους στην τιμή του PSA.

Παρόλα αυτά πολλοί ασθενείς τα προτιμούν διότι δεν χρειάζονται συνταγή γιατρού και έχουν λιγότερες επιπλοκές από τη φαρμακευτική αγωγή.

B) Χειρουργική Επέμβαση

Η χειρουργική θεραπεία της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη πρέπει να εφαρμόζεται όταν:

Η φαρμακευτική θεραπεία αποτυγχάνει
Υπάρχουν επαναλαμβανόμενα επεισόδια οξείας επίσχεσης ούρων
Υπάρχει συνεχής αιμορραγία από την ουρήθρα
Υπάρχει χρόνια επίσχεση με ή χωρίς διάταση των νεφρών

Τα τελευταία χρόνια, η χειρουργική επέμβαση με τομή και η μονοπολική διουρηθρική προστατεκτομή (TUR) έχουν καταργηθεί.

Τη θέση τους έχει πάρει η διουρηθρική προστατεκτομή με ενέργεια Plasma (TURis) ή με Laser (HoLEP και MiLEP).

TURis Προστατεκτομή

Η επέμβαση γίνεται υπό νάρκωση με ένα εργαλείο που ονομάζεται ρεζεκτοσκόπιο. Αφαιρεί ολόκληρο τον προστάτη είτε σε μικρά κομμάτια είτε εξαχνώνοντάς τον. Επειδή χρησιμοποιεί φυσιολογικό ορό μπορεί να διαρκέσει πολλή ώρα με αποτέλεσμα να αφαιρούνται και μεγάλοι σε μέγεθος προστάτες. Πλεονεκτεί και στην απώλεια αίματος που είναι ελάχιστη και δεν επηρεάζει τη στύση. Ο ασθενής παραμένει μία μέρα στο νοσοκομείο και ο καθετήρας αφαιρείται σύντομα, με την ούρηση να γίνεται χωρίς προβλήματα. Διαβάστε περισσότερα

HoLEP και MiLEP

Χρησιμοποιεί ένα λέιζερ ώστε να γίνει εκπυρήνιση ολόκληρου του προστάτη και πολτοποίηση του μέσα στην κύστη. Έχει ελάχιστη αιμορραγία, πολύ καλά αποτελέσματα και δεν επηρεάζει τη στύση. Τα συγκριτικά αποτελέσματα της μεθόδου φαίνονται περισσότερο στους πολύ μεγάλους σε μέγεθος προστάτες. Διαβάστε περισσότερα

Άλλες εναλλακτικές μέθοδοι

TUIP – Διουρηθρική διατομή του προστάτη
Greenline Laser Vaporisation
Holmium Laser Incision
Rezum
Urolift

Όλες οι εναλλακτικές μέθοδοι έχουν φτωχά αποτελέσματα, μεγάλο ποσοστό υποτροπής αλλά και ανάγκη επαναπεμβάσης. Συνήθως εφαρμόζονται σε ηλικιωμένους ασθενείς, με πολλά προβλήματα υγείας.

Παρακολούθηση

Οι ασθενείς με καλοήθη υπερτροφία προστάτη πρέπει να παρακολουθούνται ανά τακτά χρονικά διαστήματα.

Η παρακολούθηση γίνεται με:

Μέτρηση PSA
Υπερηχογράφημα
Δακτυλική Εξέταση

Επικοινωνήστε τηλεφωνικά ή συμπληρώνοντας τη φόρμα επικοινωνίας και κλείστε ραντεβού στο ιατρείο μας στην Αθήνα. Ο Χειρουργός Ουρολόγος – Ανδρολόγος Κωνσταντίνος Πικραμένος και o Χειρουργός Ουρολόγος – Ανδρολόγος Διονύσιος Πικραμένος βρίσκονται στη διάθεσή σας για περισσότερες πληροφορίες, την απαραίτητη διάγνωση και τον σχεδιασμό του εξατομικευμένου πλάνου θεραπείας.

Σχετικά Άρθρα

Βιβλιογραφία

Όλες τις πληροφορίες που διαβάσατε σε αυτό το κείμενο αλλά και περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να τις βρείτε στις ακόλουθες επιστημονικές πηγές γνώσης:

Καλοήθης Υπερπλασία Προστάτη